Światy Słowian w Gnieźnie. Kto potrzebował władzy cesarzy, możnych i wiecu?
Od 16 do 18 września Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie gości czwartą konferencję z cyklu „Światy Słowian”. Temat: władza cesarzy, możnych i wiecu. Organizatorzy pytają, jak powstawały średniowieczne wspólnoty polityczne Słowian i czy obraz łagodnych władców nie jest propagandą.
W przyszłym tygodniu, od środy 16 do piątku 18 września 2026 roku, w Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie odbędzie się czwarta konferencja z cyklu „Światy Słowian”. Pełny tytuł edycji brzmi: „Władza cesarzy, możnych i wiecu. Kto jej potrzebuje?”. Spotkanie jest hybrydowe: stacjonarnie w Gnieźnie i online. Języki obrad to polski i angielski.
Komunikat organizatorów, opublikowany m.in. przez muzeum i Instytut Historii PAN, stawia pytanie o źródła władzy w świecie słowiańskim. Chodzi o to, jak powstawały, rozszerzały się i utrzymywały średniowieczne wspólnoty polityczne: plemiona, ludy, księstwa i królestwa. Badacze mają rozważyć, ile w tym było kompromisu, a ile przemocy łagodzonej później religią i ideologią. Osobny wątek to społeczności, które nie zbudowały silnej monarchii, oraz rola wiecu, elit i dynastii.
Wśród zapowiedzianych zagadnień są m.in. legendy dynastyczne, miejsca władzy (sedes regni, miejsca kultowe, mennice, komory celne), dwór monarszy, pismo i wizerunek władcy, fundacje kościołów, prawo, rytuał koronacji i kary, a także polityka dynastyczna. Organizatorzy wprost pytają, czy późniejszy literacki obraz łagodnego księcia dbającego o poddanych nie jest w dużej mierze propagandą.
Konferencję przygotowują Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN, Akademia Młodych Uczonych PAN, Komitet Słowianoznawstwa PAN, Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie, Wydział Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, Akademia Piotrkowska oraz Instytut Historii Litwy. Szczegółowego programu wystąpień muzeum na stronie aktualności jeszcze nie opublikowało. Termin zgłoszeń referatów minął 30 marca 2026 roku.
Dla Veles Grove temat jest nośny, bo dotyczy nie „słowiańskiej demokracji” z memów, tylko źródeł: wiecu, kultu, dworu i tego, jak władza na ziemiach słowiańskich była budowana i usprawiedliwiana.
