Obrzędy i tradycje
Po czesku maj to květen, a kwiecień to duben. Polak patrzy i nie rozumie: przecież oba słowa znaczą "kwiaty". Brückner wiedział dlaczego. Słowianie nie mieli miesięcy - mieli przyrodę. I każdy region widział ją inaczej.
Chrystianizacja
14 kwietnia pojawia się w wyszukiwarkach przy haśle „dzień pamięci chrystianizacji Słowian". To inicjatywa środowisk rodzimowierczych, osadzona w tej samej dacie co oficjalne Święto Chrztu Polski. Skąd pochodzi i co mówi historia?
Obrzędy i tradycje
Wmurowanie kamienia węgielnego to dziś ceremonia z szampanem i przemówieniami. Tysiąc lat temu Słowianie robili to samo — tyle że pod narożnik domu szła głowa konia, kogut albo garniec z jajkami. I nie był to zabobon. Była to umowa z ziemią.
Obrzędy i tradycje
Czarny kozioł z rogami kojarzy się dziś z satanizmem, metalem i okultystyczną estetyką. Tyle że ten symbol ma kilkanaście wieków więcej niż diabeł, któremu go przypisano. Skąd naprawdę pochodzi i co ma wspólnego z Welesem?
Bóstwa słowiańskie
Przez dekady uczono nas, że Weles to przede wszystkim „bóg bydła". Nowsze badania — w tym wydana w Polsce w 2025 roku monografia naukowa — pokazują inny obraz. Co tak naprawdę wiemy o tym bogu, a co należy włożyć między bajki?
Obrzędy i tradycje
Rok 1971. Jimmy Page i Robert Plant nagrywają Stairway to Heaven i wchodzą do historii rocka. Świat zachwyca się metaforą schodów prowadzących ku niebu.
Aktualności
Do Sejmu trafiła petycja o zakaz egzorcyzmowania dzieci i osób z niepełnosprawnościami. To może pierwszy przypadek, gdy państwo wprost pyta o granicę między religijnym rytuałem a przemocą.
Kultura
Dawni Słowianie nie zostawili po sobie potwierdzonego alfabetu runicznego, a pierwszym realnie poświadczonym pismem słowiańskim była głagolica — stworzona w IX wieku na potrzeby chrześcijańskiej misji.
Obrzędy i tradycje
Średniowieczne kazania przeciw „pogańskim obyczajom” zachowały zaskakujący obraz dawnych słowiańskich wesel. Pojawia się w nim sztuczny fallus, czosnek, picie podczas obrzędu i gesty, które duchowni uznawali za skandaliczne.
Chrystianizacja
Chrystianizacja nie zawsze zaczynała się od burzenia. Czasem skuteczniejsza okazywała się inna metoda: zostawić formę, zmienić sens i wprowadzić nową treść. Kiedy dziś myślimy o chrystianizacji dawnych ludów, łatwo uruchamia się prosty obraz: stare świątynie lecą w gruzy, dawni bogowie znikają, a nowa religia wchodzi z buta. Tyle że historia bywała bardziej skomplikowana. W wielu miejscach Kościół nie tyle wszystko niszczył od razu, ile próbował przejąć to, co już istniało, i nadać temu nowy se
Obrzędy i tradycje
16 kwietnia w słowiańskim kalendarzu to dzień, w którym jajka trafiały do rzeki. Nie całe — tylko ich skorupki. I nie byle komu je wysyłano. Kim byli rachmani? Gdzieś daleko za morzem — tak mówi podanie — żyli ludzie, których nazywano rachmanami. Słowo brzmi znajomo? Nieprzypadkowo. Samo brzmienie przywodzi na myśl indyjskich braminów, czyli najwyższą kastę kapłańską w tradycji hinduistycznej, odpowiedzialną za rytuały, modlitwę i strzeżenie świętej wiedzy. Czy to przypadkowa zbieżność, czy o
Wielkanoc
Śmigus-dyngus kojarzy się dziś głównie z lanym poniedziałkiem, wiadrem zimnej wody i żartem, który raz bawi, a raz irytuje. Kiedy jednak zajrzeć do dawnych źródeł, obraz robi się dużo ciekawszy. W XV wieku Kościół nie patrzył na ten zwyczaj jak na niewinną zabawę, lecz jak na kłopotliwy obrzęd, który łatwo wymykał się spod kontroli. A same słowa „śmigus” i „dyngus” mają historię bardziej zawiłą, niż sugeruje dzisiejsza tradycja. Co mówiły statuty synodalne z XV wieku Najstarsza znana polska